السيد محمود الهاشمي الشاهرودي
129
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)
2 . اجاره : كسى كه زنى را براي شير دادن فرزند خود أجير كرده است ، با مرگ زن يا فرزند ويا هر دو ، ويا خشك شدن شير زن ، قبل از شيردادن ، عقد اجاره باطل مىشود . چنانچه فردى براي حمل كالايى أجير شود وكالا قبل از حمل تلف گردد يا حمّال قبل از اقدام به عمل ، بر اثر بيمارى يا مرگ ومانند آن ، ناتوان از عمل گردد ، اجاره باطل خواهد شد . همچنين است تمامى مواردى كه موجر نمىتواند عين مورد اجاره را در اختيار مستأجر قرار دهد . 3 . صلح ورهن : چنانچه مُصالح وراهن نتوانند مال مورد مصالحه يا رهن را به جهت تلف شدن ومانند آن ، تسليم كنند ، صلح ورهن باطل مىشود . 4 . كفالت : به قول مشهور ، با مرگ مكفول ، عقد كفالت باطل مىشود . 5 ) . مضاربه : اگر عامل به جهتي همچون بيمارى يا فوت نتواند به مقتضاى عقد مضاربه عمل كند ، مضاربه باطل مىشود . 3 مستند قاعده : بر اعتبار وحجّيت قاعده به اجماع ، بناى عقلا وملازمه ميان صحّت عقد ووجوب وفا به آن استناد كردهاند . مقصود از دليل سوم ( ملازمه ميان صحّت ووجوب وفا ) اين است كه هر يك از دو طرف عقد بايد به مفاد ومضمون عقد عمل كند ووفا به عقد عبارت است از ترتيب اثر دادن به عقدي كه واقع شده است . به عنوان مثال ، در بيع ، وفاى به عقد عبارت است از تحويل كالا وبهاى آن ودر اجاره عبارت است از تحويل عين اجارهاى وكرايه آن . بنابر اين ، در صورتي كه امكان وفا به عقد نباشد ، امر به وفا معنا نخواهد داشت ؛ زيرا امر به چيزى كه توانايى انجام دادن آن نيست ، معقول نمىباشد . پس عقد صحيح نخواهد بود . البتة در ادلهء ياد شده ، خدشه وايراد نيز وارد كردهاند . 4 قاعدهء بناء بر اربع - - ) قاعدهء بناء بر أكثر
--> ( 1 ) . القواعد الفقهية ( بجنوردى ) 5 / 265 - 266 ؛ الأنوار البهية / 152 ( 2 ) . الأنوار البهية / 152 - 156 ( 3 ) . القواعد الفقهية ( بجنوردى ) 5 / 271 - 274 ( 4 ) . 266 - 271 ؛ الأنوار البهية / 152 - 155 .